تبلیغات اینترنتیclose
سرگذشت کشتی‌رانی ایرانیان - قسمت 4
 
 

پس از بررسی تاریخ صنعت کشتی سازی در ایران در پستهای گذشته ، هم اکنون در حال جمع آوری مشکلات صنعت کشتی سازی در ایران هستیم.
دست تمامی دوستان و صاحبنظران و دلسوزان این صنعت را برای همکاری به گرمی می فشاریم........

فروشگاه وبسایت بروز شد.

برای مشاهده فروشگاه اینجا را کلیک نمایید

 


تاریخ :  شنبه 4 شهريور 1391
نویسنده :  محمد شریفی

در ادامه‌ی بحث از کشتی‌رانی ایرانیان، پرفسور هادی حسن در کتاب خود می‌نویسد: "باانتقالِ حکومت از پیشدادیان به کیانیان، صحنه‌ی حوادث از سرندیب به هاماوران تغییر می‌یابد. کیکاوس در طول سفرخود در کشورش، از نیمروز گذشته به ساحلِ مکران می‌سد و تصمیم می‌گیرد بطور ناگهانی بر هاماوران یورش برد:

بزد کوس و برداشت از نیمروز   شده شاد دل، شاه گیتی فروز

ازایران بشد تابه توران و چین   گذرکرد ازآن پس به مکران زمین

و بدین‌سان زورق‌ها و کشتی‌های بسیار ساخته می‌شود و شاه همراه سپاهیان سوار کشتی شده آب‌های زره را پشت سر می‌گذارد و یک هزار فرسنگ راه را می‌پیماید تا سرانجام به خشکی می‌رسد.

بی‌اندازه کشتی و زورق بساخت   بیاراست لشکر بدو در شناخت

و

خبرشد بدیشان که کاوس شاه   برآمد زآبِ زره با سپاه

و

همانا که فرسنگ بودی هزار    اگر پای را رای کردی شمار

وچون به خشکی می‌رسد:

بدست چپش مصری و بربراست   رهش در میانه بدانسو در است

به پیش اندرون شهر هاماوران   بهر کشوری در، سپاهی گران"

     به نظر پرفسور دارمستتر، از جمله نام‌هائی که فردوسی بکار برده است "(هاماوران) گونه‌ای از کلمه‌ی حمیر مترادف با یمن است و بربرهمان بربره می‌باشد که تقریباً مقابل عدن برساحل سومالیائی تحت‌الحمایه‌ی انگلیس سومالی قرار دارد. این همان (پان – ته) است که در هیروگلیف مصریان ازآن یاد شده وهم درآن زمان وهم امروزه، یکی از مراکز بزرگ دادوستد بوده است. هنگامی که بادهای موسمی جنوب غربی به بادهای شمال شرقی مبدل می‌گردد هزاران سوداگر بدانجا وارد شده از مهرماه تا فروردین به دادوستد می‌پردازند."

بقیه‌ی نام‌ها اشکالی تولید نمی‌کنند: نیمروز همان سیستان است و مصرهم معلوم است. ساحل مکران نیز همان ساحل بلوچستان است. امّا نظربه این‌که فردوسی کلمه‌ی (زره) را بکار برده است موجب ابهامی فراهم آمده است. امروز "زره" یکی از سه آبرفت اصلی سیستان را تشکیل می‌دهد که کمابیش نمکزار ویا دریاچه‌اند. اما به نظر ژنرال آ. هاتوم شیندلر:"احتمالاً در سابق چند دریاچه‌ی مهم وجود داشته است که امروزه به کویر نمک تبدیل شده‌اند و در افسانه‌های ایران زمین ازآن‌ها به عنوان دریای بی‌کرانی یاد می‌شود که از قزوین در شمال تابه کرمان و مکران در جنوب امتداد داشته و از ساوه از شمال تا آبرفت سیستان در مشرق گسترده شده بود. این افسانه‌ها که من به کرات در نقاط مختلف حاشیه‌ی کویر شنیده‌ام نه تنها حکایت از یک دریای بی‌کران می‌کنند، بلکه در آنها از کشتی‌ها، جزیره‌ها، بندر و برج دریائی نیز یاد می‌شود."

بر تپه‌ی شمال شرقی قزوین یک شهر قدیمی واقع است که عامه‌ی مردم آن‌را برج دریائی می‌شناسند و آبادی برچین، در شمال یزد را، که فاصله‌ی چندانی از میبد ندارد یک بندر قدیمی و گمرک‌خانه می‌نامند.

چنانچه با نظریه‌ی شیندلر و سایکس، در مورد وجود یک دریای داخلی در فلات ایران موافق باشیم، درآن صورت به این نتیجه می‌رسیم که تغییرات جغرافیائی موجبات پیدایش نامی جدید را فراهم نیاورده، بلکه نام قدیمی زره مانند پیش ازآن باقی بوده لیکن مفهوم آن تغییر یافته است. واژه‌ی جدیدی که برای باتلاق بکار می‌رود مترادف با کلمه‌ی قدیمی دریاست . لذا نام زره که فردوسی بکار برده است، آبرفت‌های امروزه‌ی سیستان نیست، بلکه دریای داخلی وسیع دوران ماقبل تاریخ بشمار می‌رود. این نظریه بیش از هرچیز مبتنی بر دانش واژه شناسی است. زیرا زره پهلوی همان کلمه‌ی دریا در فارسی است.

وارنر با توجّه به موضوع، به این نتیجه می‌رسد که: "واژه‌ای به عنوان دریای زره نه تنها درست نیست بلکه موجب گمراهی است. زره را باید با کلمه‌ی دریا ترجمه کرد و در نتیجه بنظر می‌رسد که سفر جنگی کیکاوس بیش از هرچیز بمنظور سلطه بریک مسیر قدیمی بازرگانی صورت گرفته است."

ثعالبی می‌نویسد: "کیکاووس پس از عزیمت به خراسان، جبل، فارس، و عراق و پس از بررسی اوضاع و احوال ایالات و گماردن والی‌ها، عازم یمن شد. وچون به یمن نزدیک می‌شد، شاه آن‌جا، ذوالاذعارین الرائیش الحمیری، به اتفاق اقیال حمیری و انیاب قحطان و جمرات بربر، براو تاختند." در زیرنویس منقول از ثعالبی متن هادی حسن:" وقتی کیکاوس نزدیک به پادشاه ذوالاذعارپسر ذی‌المنار پسر رائش می‌شد، حمیری‌ها بمقابله او تاختند با قالیس حمیری شاهزاده قحطانی و قبایل بربر، جنگ سختی در گرفت و جام مرگ دربین آنان به گردش درآمد."

نوشته‌ی ثعالبی، گاه ملخص و گاه مشروح در شاهنامه هم آمده است. از سوئی جزئیات سفر کیکاوس حذف شده و از سوی دیگر، نام امیر حمیری بطور مشخص ذکر گردیده است. ولی به گفته‌ی حمزه‌ی اصفهانی، العبدالاذعار، برادر افریقیس و فرزند ابرهه ذوالمنار پسر الحریث الرائش بوده است.

بدین ترتیب تذکره‌های مختلف مکمل یکدیگرند، اما نظر به این‌که حقیقت و افسانه به آسانی باهم می‌آمیزند، شاید بهتر آن باشد که هیچگونه تلفیق و اختلاطی را در افسانه و تاریخ وارد نسازیم.

در بخش دیگر به موضوع شاهنامه و شکست شاه هاماوران از کیکاوس و خدعه و نیرنگ اعراب و دستگیری و زندانی شدن کیکاوس و آمدن رستم به کمک کیکاوس با سپاهی گران از راه دریا به هاماوران می‌پردازیم.  ادامه دارد....



:: موضوعات مرتبط: تاریخ دریانوردی ایرانیان, | بازدید : 2629
:: برچسب‌ها: دریانوردی ,تاریخ, ایران, نیروی دریایی,

    » ارسال نظرات


    :) :( ;) :D ;)) :X :? :P :* =(( :O @};- :B /:) =D> :S


    اطلاعات کاربری
    نام کاربری :
    رمز عبور :
    تکرار رمز :
    ایمیل :
    کد امنیتی : *
    پس از بررسی تاریخ صنعت کشتی سازی در ایران در پستهای گذشته ، هم اکنون در حال جمع آوری مشکلات صنعت کشتی سازی در ایران هستیم. دست تمامی دوستان و صاحبنظران و دلسوزان این صنعت را برای همکاری به گرمی می فشاریم........



    Statistic: Leading container shipping companies worldwide based on number of owned and chartered ships as of August 11, 2014 | Statista
    Find more statistics at Statista http://marinenews.ir/img/baner/1283000055.jpg http://marinenews.ir/?show=mohtava&id=MTE1